Hướng dẫn học sinh giải nhanh bài tập trắc nghiệm
phần rượu ( Phần i)
Để giải nhanh bài tập hoá học phần rượu yêu cầu học sinh phải xác định nhiệm vụ cần giải quyết đối với mỗi thể loại bài tập, qua mỗi dạng bài cần rút ra những phương pháp đặc trưng cho mỗi thể loại, dự đoán các khả năng phụ có thể xảy ra. Nắm rõ tính chất hoá học của rượu. Khi giải bài tập phần rượu lưu ý áp dụng công thức tổng quát phù hợp mà đề bài yêu cầu, áp dụng các định luật bảo toàn khối lượng, bảo toàn nguyên tố, các suy luận logic.
+ Viết công thức chung các loại rượu: CnH2n+2-m-2a(OH)m
Từ công thức chung ta có thể viết các công thức của các loại rượu:
- Rượu no, đơn chức, mạch hở: CnH2n+1OH với n1
- Nếu no, đơn chức bậc 1: CnH2n+1CH2OH với n0
- Rượu không no đơn chức, mạch hở: CnH2n+1-2aOH
Nếu rượu no, mạch hởCnH2n+2-m(OH)m
( n1, mn (vì 1 nguyên tử C không chứa quá 1 nhóm -OH).
Ví dụ 1: Công thức phân tử của một rượu A là: CnHmOx. Để A phải là rượu no thì m phải có giá trị:
a. m=2n
b. m=2n+2
c. m=2n-1
d. m=2n+1


Giải: áp dụng công thức của các loại rượu ==> đáp án đúng: b
Ví dụ 2: Đốt cháy hoàn toàn 1 mol rượu no X mạch hở cần 3,5 mol O2. CTCT thu gọn của X là:
a. C2H4(OH)2
b. C3H5(OH)3

c. C2H5OH
d. C4H9OH

Giải: Gọi công thức của rượu no là: CnH2n+2-m(OH)m
CnH2n+2-m(OH)m + O2 n CO2 + n+1 H2O
1 mol 3,5 mol
==> 3,5 ==> 3n - m = 6; m = 3n – 6 (*)
Mặt khác ta có 1m n 13n - 6 n 7/3n 3
Chọn n = 3 thay vào (*) được m = 3
Đáp án: b.

+ Nếu tách nước từ 1 phân tử rượu tạo ra anken, ta suy ra rượu ban đầu là rượu no, đơn chức (CnH2n+1OH). Ngược lại với trường hợp hiđrat hoá.

Ví dụ1: Một hỗn hợp X gồm 2 rượu A,B liên tiếp trong cùng dãy đồng đẳng khi bị khử nước hoàn toàn thu được 2 anken. Cho biết khối lượng X là 5,978 gam, khối lượng 2 anken là 4 gam. CTPT của 2 rượu là:

a. CH3OH; C2H5OH
b. C3H7OH; C4H9OH

c. C2H5OH; C3H7OH
d. C4H9OH; C5H11OH


Giải: Vì tách nước hỗn hợp X thu được 2 anken ==> hỗn hợp X gồm 2 rượu no, đơn chức gọi công thức trung bình của 2 rươu là: CH21OH
CH21OH CH2
1418 (g) 14(g)
5,978 (g) 4(g)
==> = 2,6
đáp án: c
Ví dụ 2: Cho m gam một ancol no, đơn chức, mạch hở bậc một tác dụng với Na dư thu được 4,48 lít H2 (đktc).Còn khi tách nước nội phân tử từ m gam